* * *

Amerika’nın sevilen haber spikeri Leslie Mouton kansere yakalanıp saçları dökülünce ekrana perukla çıkmaya başlamıştı.
Geçen cuma, stüdyo öncesi makyaj yaparken “Her şeyden haberdar etmeye söz verdiğim izleyicilerimden kendimi gizlemeye hakkım yok” diye düşündü ve o gece peruğunu takmamaya karar verdi.
Kanal yöneticileri seyircinin tepkisinden çekindi önce, ama sonra kabullendiler. Jenerik döndü, yayın başladı ve 36 yaşındaki Mouton bu kez saçsız gülümsedi seyircilerine;
“İşte bu benim gerçeğim, ben artık kelim ve bunu kabullenmeye karar verdim” dedi.
Yayın bittiğinde kanala çiçek yağıyordu.
Hayranlarının, ona güveni bir kat daha artmıştı.

* * *

Zavallı soyumuz, kim bilir kaç nesildir “maskeli balo”da gibi yaşıyor gündelik hayatını…
Bedenimizin, aklımızın en yalın hallerinde binbir örtü…
İki yüzlülüğün atölyelerinde kalıba dökülen maskeler, mekana ve ihtiyaca göre seçilip takılıyor. En gülünesi halleri ciddiye almamıza, en saçma konuşmaları alkışlamamıza, sıkça tribünlere oynamamıza yarıyor.
Küfretmek istediklerimize iltifat ediyor, kendimizi beğendirmek için rolden role giriyor, bu yorucu oyunun perdesi kapanınca da yatağa girerken maskemizi çıkarıp başucumuza asıyoruz.
Kimsenin karşısındakinin gerçek yüzünü bilmediği ya da bilip de bilmezden geldiği bu karnaval nicedir sürüp gidiyor.

* * *

Sosyal antropolog Ahmet Göngören “Kimlik Bulmacası İçin Kılavuz” kitabında (Patika, 1999) “İlkel toplumlarda maske sadece ayinlerde kullanılır, diğer günlerde duvara asılır, gelecek ayine kadar titizlikle saklanırdı” diyor; “Oysa günümüz toplumunda maske sürekli takılıyor, ancak pek özel anlarda çıkarılıyor. Çünkü ayinsel gösteri kesintisiz biçimde sürüyor”.
Acaba şimdi, atalarımızın yaptığının tersine, yılın bir günü maskelerimizi çıkarıp duvara asmayı ve gösteriye ara verip çoktan defnedilmiş hakikatin anısına, örtülerinden arınmış bir ayin düzenlemeyi becerebilir miyiz?
Doğruyu yalandan ayırt etmenin tamamen imkansızlaştığı bu gayya kuyusunda, herkesin kendini bütün yalınlığıyla sergilediği, içinden geleni söylediği bir samimiyet karnavalında buluşabilir miyiz?
O gün renkli perukları, şaşaalı nutukları, sembolik urbaları, süsleri, takıları, boyaları, rolleri, tavırları, yalanları 24 saat için bir kenara bırakmayı, en tabii, en samimi, en derbeder halimizle ortaya çıkmayı göze alabilir miyiz?
Tek bir gün için olsun, aşkımızı veya nefretimizi önünü ardını hesaplamadan itiraf edip, ikiyüzlülüğün maskesini düşürebilir miyiz?
Gülen masklar, ağlayan masklar, otoriter masklar, şarlatan masklar duvarlara asıldığında ve ruhların asıl çehreleri ortalığa saçıldığında kaç heykel yıkılır, kaçı sağlam kalırdı acaba?
Peki biz o ebedi maskeli balonun 24 saatlik antraktında, çoktan yitirdiğimiz kendi saflığımızı da bulabilir miydik?

* * *

Ya ertesi gün?..
Öylesi bir yüzleşmenin ertesi günü kaçımız ilişkimizi kaldığımız yerden sürdürebilirdik acaba?.. Kaçımız riyasız yeni bir hayata başlayabilirdik?
Bu gece makyajınızı temizlerken ya da makyajını temizleyen birini gözlerken düşünün bunu…
Aman sabah maskenizi takmayı unutmayın!

Can DÜNDAR

Bir insan kara sevdaya da düşse, mantığını kaybetmemeli. Seviyorsan onu,
yüreğinde açmalı o çiçek, onu koparıp vermelisin , verebiliyorsan… Ama
nedense bunu da anlayamayız bir türlü, ya ayrılınca ya da yalnızken doğrular
çıkar karşımıza. Demek ki işlediğimiz bu suç tek taraflı değil. Koparıp
verdiğimiz çiçeğin ömrü 3 ay ise 3 güne düşüyor ve soluyor. Çiçeği alan
mutlu, solsun diyor, bir kitap sayfasının arasına koyar, her baktığımda onu
hatırlarım … Ya tabiat ? O sevdiği çiçeği hatırlamak isteyince nereye
bakacak..? Nasıl olsa seneye başka çiçek açar onu severim mi diyecek…? O
zaman biz de vaz geçelim sevdiğimiz yok olduğunda, biz de seneye başka
birine aşık olalım… Evet yapamayız, deliler gibi sevdiğimizi unutup seneye
başkası gelir diyemeyiz. O halde birşeyler hep yarım, onları düzeltelim.

Beyaz bir gül masumiyeti simgeler diye verdiğimiz kişiye göstermeyelim o
caniliğimizi. O zaten masumiyetini göstermek için açmamıştı doğaya…
Masumiyetimizi görmek istiyorsa karşımızdaki kişi, yüreğimizdeki beyaz güle
bakmalı, elimizdekine değil.. Hiç kimse birbirine aşık değil mi yoksa..?
Yüreğimizdeki çiçeği göremeyeceği için mi veriyoruz elimizdeki çiçeği…?
Biz kendimizi basitleştiriyoruz böyle yapmakla. O adres sormadan biz tarif
ediyoruz. Böyle kolay çözümlenmemeli sevdalar. Bir parçası eksik define
haritası gibi olmalı. Nerede olduğunu bilmemelisin ama varlığını da
hissetmelisin. Sonunda bulduysan sevgi hazinesini, alıp gitmek yerine,
kendinden bir parça bırakmalısın. Daha da değer kazanmalı …

Bence hiç kimseye güzelsin denmemeli, çünkü bir cümleye ve çiçeğe sığacak
kadar basit değil insanların güzelliği… Bu yüzden inanıyorum belki de, ”en
büyük sevgi gizli olandır” sözüne..

BİR ÇİÇEĞİN TABİATA SESLENEMEDİĞİ GİBİ…

Bir öyküsünde demir parmaklıklı pencereden bir mahkûmun hücresine giriveren güvercini anlatır Erdal Öz…
Etli kanatlarıyla mahkûmun başının üzerinden karşı duvara uçar, çarpıp yere düşer.
İlk sersemliğinden sıyrıldığında bu kez karşı duvara vurur kendini…
Mahkûm, misafirini ürkütmemek için siner köşeye…
Güvercinin korku dolu kırmızı cam gözleriyle bakışırlar bir süre…
Güvercin duvara vurmanın acısıyla yeniden havalanıp demir parmaklığa konar. Mahkûm bu kez de yeniden yalnızlığa dönecek olmanın hüznüne bulanır. “Gitmese” diye yakarır içinden…
O sırada kapı açılır; ürkütücü bir görevli içeri girer; güvercin korkuyla havalanınca içeri düşer. Karşı duvara çarpıp görevlinin ayakları dibine serilir.
İki hoyrat el sarılır gövdesine…
Tutuklu güvercin, görevlinin hoyrat ellerinde uzaklaşır.

Bir öyküsünde iki arkadaşı anlatır Erdal Öz…
Bir Akdeniz kasabasında aynı sınıfa düşmüşlerdir.
Çocuklardan biri kitapsız, deftersiz gelmiştir sınıfa; belli ki yoksuldur.
Arkadaşı kitap alır ona…. O da karşılığında uçurtma yapmayı öğretir.
Renk renk kaplama kâğıtlarını kesip nişasta bulamacıyla birleştirerek kocaman bir uçurtma yaparlar.
Bunun keyfiyle, kayalıkların orda, öyküsünü anlatır yoksul olan…
Annesi yoktur, ablası kaçmıştır evden; babasının zulmünden… Ve babası dün gece çok kötü şeyler yapmıştır ona…
“Artık gücüm tükendi. Bununla baş edemeyeceğim” der arkadaşına…
“Sana anlatırım ama kimselere söylemeyeceğine söz ver” der.
Sözleşirler.
Dertleşirler.
Vedalaşırlar.
Ertesi gün kayalıkların dibinde bulunur ölüsü…
Bir uçurtma gibi hışırtıyla gökyüzüne yükselmiş, sonra dönüp ıslak kayalıklara çakılmıştır.
Nedenini bir tek arkadaşı bilir; ama söz vermiştir, söylemez kimselere…

Belki de ölüm, bir yıldız kaymasından fazla bir şeydir.
Belki de yasımız, kayan o yıldıza olduğu kadar, her kayan yıldızla Samanyolumuz biraz daha eksildiğindendir.
Giden, yalnızca ölen değildir; bizden de bir şeyler götürür yanında…
Anılarımız vardır onunla ya da yapıtlarıyla…
Bir imza gününde tebessümünü görmüş, hasta düştüğünde kitap götürmüşüzdür.
Filmlerine, oyunlarına gözyaşı dökmüş, öykülerinde boyun bükmüşüzdür.
O kuruyan muz ağacı bizim bahçededir artık… Hücredeki güvercine ağıt yakmış, uçurtmaya özenen çocuğun acısını çekmişizdir.
Yaralıyken, kanarken direnmenin onurunu ondan öğrenmişizdir.
Ölüm, bütün bunları da öldürür ilk anda…
Öyle sanırız.
Kaybımız kadar kendi eksilmemize de yanarız.
Kururuz; cenazelerle taşlanmış muz ağaçları gibi…

Lakin yanılgıdır bu…
Yıldız kayar, ama asla eksilmez Samanyolu…
“Selvi Boylum Al Yazmalım” oradadır. “Bir Uçurtma Gibi” orada… “Kanayan”, “Güvercin”, “Duvar” orada…
Okudukça, izledikçe,andıkça yaşatırız onları…
Eksilmez, çoğalırız.

Can Dündar

Sol ve sağ… çılgın sevgilerin ve şuursuz kinlerin emzirdiği iki ifrit.

Kendi gerçeğimizi kendi kelimelerimizle anlayıp anlatmak, her namuslu yazarın vicdan borcu.

Murdar bir halden muhteşem bir maziye kanatlanıp uçmak gericilikse, her namuslu insan gericidir.

Kelam, bütünüyle haysiyettir.

Kamus, bir milletin hafızası, yani kendisi; heyecanıyla, hassasiyetiyle, şuuruyla.

İzm’ler idraklerimize giydirilen deli gömlekleri.

Slogan, ilkelin ideolojisi.

İdeolojiler, uçurumları aydınlatan hırsız fenerleri.

Kitaptan değil, kitapsızlıktan korkmalıyız.

Hafızaya çakıl taşı gibi saplanan bilgi kırıntılarına yeni bir ad bulduk: kültür.

Kitap, istikbale yollanan mektup… smokin giyen heyecan, mumyalanan tefekkür.

Tarihimiz, mührü sökülmemiş bir hazine.

Her toplum bir kitaba dayanır: Ramayana, Neşideler neşidesi veya Kur’an. Senin kitabın hangisi?

Duygunun asaleti, kuvvet ve isabetindedir.

Yığın düşünmez, maruz kalır.

Bayağı, hissetmeyendir.

Gerçek hükümdarlar, ebedi hükümrandırlar. Hazineleri yağma edildikçe zenginleşirler.

Meçhule açılan bir kapıdır kitap. Meçhule, yani masala, esrara, sonsuza.

Mütercim, mutlak’ı arayan bir çılgın, “felsefe taşı”nı bulmaya çalışan bir simyagerdir.

Şiir ne bir teşrih masasıdır, ne bir teşhir çarmıhı.

Polemik zekaların savaşıymış. Zekalar birbiriyle savaşmaz. Kinlerin, peşin hükümlerin, gizli çıkarların savaşı, polemik. Eski bir inancı yok etmek isteyen yeni bir düşüncenin savaşı. Ve her mübariz kendi cephesinde muzaffer.

Yaşayanları yöneten ölülerdir. Demek ki öldürülmesi gereken ölüler de var.

Gitmek, kaderin hatalarını düzeltmektir.

Kahramanlık, hatada ısrar etmemektir.

Asya’nın bütün evlatları içinde Batı’nın ilk benimsediği: Zerdüşt.

Aldatmayan tek sevgili var dünyada: mutlak güzel.

Her çağ kendi kelimelerini söyletmiş kelimeye; her demagog kendi yalanlarını.

İrfan, düşüncenin bütün kutuplarını kucaklayan bir kelime.

İrfan, kemale açılan kapı, amelle taçlanan ilim.

Kültür, homo ekonomikus’un kanlı fetihlerini gizlemeye çalışan birer şal.

Kültür, kaypaklığı, müphemiyeti ve seyyaliyetiyle Avrupa’dır. Tarif edilmeyen, edilemeyen bir kelime.

Batı’nın düşünce tarihi akılla naklin mücadele tarihi.

Din, Avrupa için bir afyondur, bütün ideolojiler gibi.

Avrupa tarihi, bir sınıf kavgası tarihidir.

Raskolnikov sarsıntı geçiren bir toplumda yapayalnızdır. Dosto gibi.

Şuuraltı(psikanaliz) her istediğini kolayca elde eden mutlu azınlığın imtiyazı.

Kendini tanımak, marifetlerin marifeti.

Belki de medeniyet uyuyor ve zaman zaman rüya görüyor.

Savaş bir irşat. Savaş, ışıkla karanlığın diyaloğu. Düşman, gözü bağlı olandır.

Bu çökmeye hazır medeniyet üç sütün üzerinde duruyor; süngü, açlık, fuhuş.

Tarihi yaratan, fertle yığın arasındaki anlaşmazlık.

Çatışmasız toplum beraber otlayan, beraber geviş getiren adsız bir sürü.

Tarihin mimarı: isyan, kadere, zamana, insana.

Dahi, münzevi bir yıldız; anasız doğan çocuk, anasız doğan ve zürriyetsiz ölen. Zirveden zirveye akseden şarkı.

Kronoloji: aptalların tarihi.

Din, bir susuzluk, sonsuza karşı duyulan özlem. Bilgi değil, aşk.

Hapishane, maskelerin çıkarıldığı yerdir.

Mahalle kavgaları, tefekkürün zirvelerine ulaşmamalı.

Utanılacak bir şey değildir ağlamak, yürekten süzülüp geliyorsa gözyaşı eğer.
Yüz kızartıcı bir suç değildir hırsızlık, çalınan birinin kalbiyse eğer.

Korkulacak bir yanı yoktur aşkların, insan bütün derilerden soyunabilseydi eğer.
O kadar da yürek burkmazdı alışılmış bir ses, hiçbir zaman duyulmasaydı eğer.

Daha çabuk unuturdu belki su sızdırmayan sarılmalar, kara sevdayla sarıp sarmalanmasalardı eğer.
Belirsizliğe yelken açardı iri ela gözler zamanla, öylesine delice bakmasalardı eğer.

Çabuk unutulurdu ıslak bir öpücüğün yakıcı tadı belki de, kalp, göğüs kafesine o kadar yüklenmeseydi eğer.
Yerini başka şeyler alabilirdi uzun gece sohbetlerinin, son sigara yudum yudum paylaşılmasaydı eğer.

Düşlere bile kar yağmazdı hiçbir zaman, meydan savaşlarında korkular, aşkı ağır yaralamasaydı eğer.
Su gibi akıp geçerdi hiç geçmeyecekmiş gibi duran zaman, beklemeye değecek olan gelecekse sonunda eğer.

Rengi bile solardı düşlerdeki saçların zamanla, tanımsız kokuları yastıklara yapışıp kalmasaydı eğer.
O büyük, o görkemli son, ölüm bile anlamını yitirirdi, yaşanılası her şey yaşanmış olsaydı eğer.

O kadar da çekilmez olmazdı yalnızlıklar, son umut ışığı da sönmemiş olsaydı eğer.
Bu kadar da ısıtmazdı belki de bahar güneşleri, her kaybedişin ardından hayat yeniden başlamasaydı eğer.

Kahvaltıdan da önce sigaraya sarılmak şart olmazdı belki de, dev bir özlem dalgası meydan okumasaydı eğer.
Anılarda kalırdı belki de zamanla ince bel, namussuz çay bile ince belli bardaktan verilmeseydi eğer.

Uykusuzluklar yıkıp geçmezdi, kısacık kestirmelerin ardından, dokunulası ipekten bir o kadar uzakta olmasaydı eğer.
Issız bir yuva bile cennete dönüşebilirdi belki de, sıcak bir gülüşle ısıtılsaydı eğer.

Yoksul düşmezdi yıllanmış şarap tadındaki şiirler böylesine, kulağına okunacak biri olsaydı eğer.
İnanmak mümkün olmazdı her aşkın bağrında bir ayrılık gizlendiğine belki de, kartvizitinde “onca ayrılığın birinci dereceden failidir” denmeseydi eğer.

Gerçekten boynunu bükmezdi papatyalar, ihanetinden onlar da payını almasaydı eğer.
Issızlığa teslim olmazdı sahiller, kendi belirsiz sahillerinde amaçsız gezintilerle avunmaya kalkmamış olsaydın eğer.

Sen gittikten sonra yalnız kalacağım.

Yalnız kalmaktan korkmuyorum da, ya canım ellerini tutmak isterse…

Evet Sevgili,
Kim özlerdi avuç içlerinin ter kokusunu, kim uzanmak isterdi ince parmaklarına, mazilerinde görkemli bir yaşanmışlığa tanıklık etmiş olmasalardı eğer!!

Can Yücel

Savaş…
Eski bir anıya olan savaşım. Eski bir sevdanın küllerini söndürememenin verdiği hırsın yansıması. Ama bitti. Parmaklıkları pastan çürümüş kafeslerimden birinde esir ettim anımı, eski sevdamı. Aşka dair tek düşüncemde bir tek siyah saçlarını kokladığım cadım var. Beni kazanında kaynatmaya doyamayan, iksirlerini dört bir yanıma salan.

Harabe…
Gönlümün dört bir yanı yandı, yıkıldı, aşındı bu savaşla. Çabaladıkça battığım bu bataklıktan kurtulduğum andı geçmişimi unuttuğum; unutmaya başladığım. Yıkıntıların, göçüklerin altında bir el yaşlı ama genç, iri ama narin. Sarı kurdela, parmağında sallanıyor, güneş ışığı parlaklığında ela gözlere. Tuttuğumda ucunu her yanı yeşermeye başlıyor gönlümün. Sarıldığımda ona, gözlerim yaşlanıyor ve düşüyor bir damla etek ucuna. Bu harabede tek duygum o oluyor şuana…

Sessizlik…
Sessizlik doyumsuz zevk veriyor. Onunla yaşadığım her saniye gibi. Damarlarımda gezinen kan gibi, gözümden akan yaş gibi benim oluyor sessizlik. Onun yanında zaman duruyor; akmıyor gelecek, geçmiş beynimin yollarında. Dudaklarında bir şarkı geziniyor, yalnızlığı anlatıyor bana. Onsuz olduğum saniyeleri adeta.

Nihayet;
Meçhullere sürüklenir yürek her zaman. Çelimsiz sac ayaklara oturtulmadan yaşanmalı onunla duygularım. Kırılmadan sevilmeli camdan kalbi. Okşarken yüzünü, parmak uçları yanmalı insanın. Sac ayaklara oturtma sevdalardan olmamalı o…
…
Harabelerin arasındaki minik kız, her zaman başaracaksın ve bağıracaksın “galibim” diye. Hayat savaşmak, yenilmek ve harabelerden güzellikleri çıkarmaktan ibaret değimli zaten?

Her insan bir kere kırılır, yıkılır ve bin kere onarılır.

“DOSTLUK TUĞLALARLA ÖRÜLÜR, KÖKLER SAYESINDE GELİŞİR”

Değerli, değeri azalmayan ve kalıcı dostluklar dileğiyle…

Beni adam olsun diye doğurduğunu ve binbir türlü çileyi benim yüzümden laf olsun diye çekmediğini anlayabiliyorum. Hayat o kadar kısa geliyor ki artık bana seni çocukluğumda hatırlar gibi görüyorum yanına gelipte boyumu senle ölçtüğümü pazara giderken arkandan yürüdüğümü beni ilk okula yazdırırken o gülüşünü ve babam öldüğünde o ağlamanı asla unutamam…

Seni kırdığımda bile o şefkat dolu yüreğin bana kızmadı, karşına gelip ağlamaklı durduğumda yine aynı sevgiyle sarılıp öptün yanaklarımdan. Nasıl bir sevgiyle seversiniz ki bu ne efsane bir aşk ne kadar fedakar bir sevgi bu Allah’tan bir lütuf ve eşsiz bir armağan…

Ne kadar çok yazsam ne kadar güzel söz söylesem bu dünya sözleri yetmez bilirim çünkü sen annesin…

Evlatınım; mektubu yazılmamış tüm annelere yazıyorum çünkü böyle öğrettin paylaşmayı bu mektubu da çat pat okumanla okuyacağını ve gözünden pırlantalar akıtacağını biliyorum…

Adam oldum mu bilmem, buna sen karar vereceksin çünkü senin yanında hep çocuğum…

Gönderdiğim hediyemi kabul et yanında olsaydım daha güzelini ve değerlisini almaya çalışırdım gül yapraklarını kendim kuruttum ve senin için bir dikenini alıp yüreğime batırdım ve kanıyla adını yazdım.günün kutlu olsun hakkın ödenmez ama yinede hakkını helal et.

Yüreğinde huzur ve mutluluk; gözlerinde ve yüzünde gülücük eksik olmasın hiçbir annenin…

Hayat yaşandığı kadar vardır. Gerisi ya hafızalardaki hatıra yada hayallerdeki ümittir.
Hüsran ise, bir tek yerde kabullenebiliyorum,

Yaşamak mümkünken yaşayamamış olmakta…

Seninle yaşayamadığımız tüm güzel günler adına…